Повик до општествено одговорните организации за помош на лица со аутизам


Македонското научно здружение за аутизам ги повикува сите општествено одговорни фирми, компании, музеи, ресторани, кино сали, маркети, да ни се придружат во кампањата „Аутизам пријателски места“, да ги направиме овие организации попријателски и прилагодени за секојдневното функционирање на децата и лицата со #аутизам.
Вклучувањето во овој проект не подразбира никакви посебни финансиски импликации за овие организации.
Потребно е само:
1. Да се има добра волја да се помогне;
2. Да се одреди едно лице кое ќе биде одговорно за овој проект и тоа лице ќе треба да помине кус и лесен курс на веб страницата: https://autismfriendlyspaces.eu/
3. Потребно е овие организации да имаат едно темно и мирно место кое би им послужило доколку едно дете или лице добие предизвикувачко и неприлагодено однесување, до оној момент додека се смири.
4. Сите кои ќе се вклучат ќе добијат НАЗНАКА дека се пријателски места за аутизмот и ќе влезат на европската мапа на Гугл мапи.
Сите заинтересирани организации ги молиме да го изразат својот интерес на следната е-пошта: president@mssa.org.mk
Ви благодариме на соработката!
Претседател на МНЗА

A Helpful Online Safety Guide for People With Autism Spectrum Disorders

People from all walks of life and all kinds of backgrounds fall victim to online bullying and cybercrime, but studies have shown that those with an autism spectrum disorder (ASD) are more susceptible to online threats than others.

ASD is a developmental disorder that affects behavior and communication. People on the Autism Spectrum tend to live a relatively normal life but can need supervision and lack judgement – a trait that has been identified as dangerous when left to their own devices in cyberspace.

Not only are ASD children and adults at risk from others, but they can also develop compulsive online habits and internet addictions, and can be more deeply affected by exposure to inappropriate content.

Everyone should feel safe online. It’s therefore extremely important to make sure you have adequate online security and remain internet vigilant.

To help you surf with ease and reduce your vulnerability to attack, take a look at our Internet Safety Guide for people with ASD. (Share on Facebook)

Table of Content:


Source: https://www.wizcase.com

INVITATION to participate on international Autism_PCP conference

Respected colleagues,

It is a great honor and pleasure for me on behalf of the Macedonian Scientific Society for Autism to invite you to the international conference entitled “People with Autism in the Spotlight – Support through Person Centered Planning”, which will be held on August 25th 2021, on the platform ZOOM starting exactly at noon CET.

This conference is a final event of the 3-year project “A holistic approach to person-centered planning for Autism” (AUTISM_PCP), from the Erasmus + program of the European Commission, with reference number 2018-1-EL01-KA204-047788.

The specific goal of the event is to promote the person-centered planning methodology adapted for people (including children) with autism, which has been developed as a key result of the work of the Autism PCP international consortium in the past three years. Although the main implications relate to social services, the benefits of applying individual-oriented planning in education are particularly significant, especially in the educational transitions of students with autism.

MSSA in the last 17 pandemic months continuously raise bots on educating professionals and parents of children and people with autism spectrum disorder, and will continue to do so in the coming period. This international conference, which will be attended by lecturers from the United States, Australia, Cyprus, Greece and Macedonia, is only one part of that overall educational activity, which will continue in the future.

If you want to take part, it is mandatory to sign up and fill in the Google Form at the following link: https://forms.gle/AgeUC2zq1UXR5XKN7

You can apply by August 20th of this year at the latest. Participation is without paying a registration fee. The conference will be certified, and to get a certificate you need to be present on the ZOOM platform from the very beginning to the end of it.

We will be very glad if you also take part in this important international conference.

05.08.2021                                                                              With respect,

Skopje                                                                            President of MSSA

Autism_PCP conference in Greece – MSSA’s Vice President speech

Hello everyone,

My name is Ivana Vasilevska Petrovska – and thank you so much for coming to this online conference. On behalf of all my colleagues, I want to say to every parent, teacher and any other professional involved in autism – it is great to have you here!

I’m vice president of the Macedonian Scientific Society for Autism, one of the researchers and trainers who worked on the Autism PCP project for the past 3 years.

This conference is about dissemination of the project results, and so, in this short presentation I will give an outline of:

  • the motivation for this project
  • the purpose of the field research we conducted
  • and the main findings of the articles published

People with an autism spectrum condition are entitled to services that enable participation and access to society on equal bases with everyone else. Furthermore, they are entitled to a voice on all aspects of their life, having to make decisions and not having decisions made for them. We undertook this project in order to explore and adapt the PCP methodology – to the needs of people with autism.

The first step we took in developing the autism PCP approach was a research of good practices.

Complementary to the good practice research, next, we looked at the current conditions for people including children, with autism, across the partner countries. We did a field research, a survey with 127 informants, coming from 4 distinct groups of stakeholders:

  • young people with autism,
  • parents and family members of people with autism
  • teachers and
  • Other professionals, such as: special educators, social workers, psychologists, therapists, counsellors etc.

To facilitate further understanding of the daily challenges experienced by persons on the spectrum and their families, we looked at key topics that are well documented areas of need for persons with autism.

Each topic was discussed in the frame of four questions or sub-topics: (1) is there any intervention or support in place right now (if needed)? (2) What is working? (3) What is not working? (4) What would be required to help?

In this way, we successfully collected a wealth of significant information that was subsequently published in 2 international journals.

The first article that came out is entitled  Environmental Barriers and Facilitators to Participation of People with Autism Spectrum Disorders: stakeholders’ perspective

This title was published in the Journal of Reattach therapy and Developmental diversities. An international journal – indexed in Scopus, that publishes open access and the article is open for anyone interested to read it.

In this study, we identified the most common barriers faced by individuals with autism and highlighted facilitating factors that we then utilized in the development of an autism specific PCP approach.

The barriers, affecting not only the individual with autism, but also family functioning and quality of life, stem from difficulties related to the autism condition- but also from environmental factors. We found that environmental accommodations could significantly reduce barriers resulting from the autism challenges. These accommodations or positive practices balance out the environmental barriers, that we defined as communication, attitudinal, and systemic barriers.

  • According to stakeholders, over half of the individuals with autism required supports to communicate effectively.
  • A significant number of individuals in our sample were not supported regarding challenges in social interaction/communication (29.87%) and isolation/loneliness (53.25%).

Support for alternative means of communication is found to be one of the strategies to facilitate participation.

A very important consideration in supporting social communication and interaction is providing opportunities for socialization.

In relation to anxiety issues, One third of our sample is facing significant lack of necessary support.

And the prevalence of anxiety was (87%) in our sample. This is greatly larger than the prevalence cited in the literature that is (between 11 and 42%).

This condition places people in a vicious circle, as untreated mental health conditions can profoundly worsen autism’s behavioral challenges, and thus, additionally compromise social participation.

We have identified environmental, attitudinal and communicational barriers related to anxiety in persons with Autism, which need to be addressed in an effort of person-centered thinking and planning.

Generally, we found that people with autism are a largely under-served population so our next article was more focused on this issue.


This journal is not open access, but we can share an author’s copy with anyone interested.

This title explored how service delivery systems are responding to the specific needs of autistic individuals, as perceived by parents.

Thematic analysis revealed three broad themes:

  • challenging pathways to service utilization,
  • insufficient service options and providers’ competences, and
  • a lack of continuous and meaningful support across life span.

A concerning portion of close to 50% of perceived needs of children and youth are currently not being met.

Challenges with service utilization includes problems with accessibility of existing services and support, related to time and effort required to advocate for and obtain support as well as information about available options. The significant financial burden on families associated with supporting an autistic individual has been well documented. Increased funding allocated in the form of reimbursement of commercially available services can lift the financial barrier identified in accessing autism services.

Next, our results show a limited range of available services that is not sufficient to meet the support needs of individuals on the spectrum. The most critical areas of needs include management of challenging behaviors, social and communication skills, atypical sensory reactivity, and loneliness and depression. Autistic individuals have diverse support needs and the support systems are lacking specific understanding in meeting those needs.

Findings supporting the third theme emphasize that communities need greater understanding of the heterogeneity in the autism population as well as the changing support needs over time, in order to provide appropriate and meaningful education programs and community and health services to children and individuals across the life span.

The need for a more flexible and individually tailored approach in service provision dominated in the experiences of the caregivers. Individualized and person-centered approach in service provision is considered instrumental in providing appropriate and meaningful programs to meet holistic needs.

Individualization of services inherently requires more personal and parental input in educational planning and service planning in general. Besides input from caregivers, a key consideration to the person-centered approach is meaningful participation of the individuals themselves, in decision-making and expressing aspirations and support needs. We advocate for a shared decision-making approach, based on a collaborative framework between autistic individuals, their families, and service providers in order to enhance individual’s outcomes. It is imperative to devise truly participatory mechanisms attentive to the diversity of voices within the autistic community.

We have shown that people with ASD have unique support needs that are qualitatively different from other special needs. and communities are lacking specific understanding and approaches in meeting those needs. The personalization of support services is a crucial factor to promote health, equity and well-being of persons with ASD. This approach is also considered as an effective practice in supporting children and adults with Autism Spectrum Disorders (ASD), to increase social inclusion, independence, choice and autonomy. The insights from key stakeholders’ view point represents indispensable considerations in overcoming barriers to social participation and increase decision making through Person-Centred support for people with ASD.

 “When people not used to speaking out are heard by people not used to listening then real change is made.” (John O’Brien)

This is what PCP can provide for people with autism – to speak out and be heard.

Thank you very much for your attention!

I wish you all the best, greetings from Lake Prespa!

MSSA Vice President

Индивидуално насочено планирање кај лица со АСН


Во вторник на 22 јуни на платформата ЗУМ почнуваме со обуките кои ви ги ветивме минатиот месец. Тоа ќе бидат 5 модули од кои за 3 ќе ви бидат обезбедени вебинари, а другите два ќе ги учите самостојно. Се пријавија 46 учесници, а списокот за пријавување е затворен. Иако предвидениот број требаше да биде 20-25, ние направивме отстапка и дозволивме да учествуваат 46 учесници кои за да добијат сертификат мора да бидат присутни на сите 3 вебинари. Во прилог агендата за првиот модул.

Претседател на МНЗА


МНЗА започнува со тренинг обуки за индивидуално насочено планирање кај АСН

Почитувани колешки и колеги, образовни асистенти, студенти и родители на деца со АСН,

МНЗА од 2018 година го спроведува проектот: „Индивидуално насочено планирање кај аутизам“ (2018-1-EL01-KA204-0047788) кој спаѓа во КА2 Еразмус плус програмата од Европската Комисија заедно со следните партнери:

  • Schoala Gimnazialia Smaranda Gheorghiu – Romania
  • Maendeleo for Children APS – Italy
  • Parvi Nationalen Centar po Dyslexia – Bulgaria
  • DADAA – Greece
  • ShipCon – Cyprus
  • Cyclisis – Greece (Coordinator).

Во рамките на овој проект МНЗА во јуни ќе организира онлајн обуки и плус самостојно учење на кандидатите кои ќе се пријават.

Учеството на обуките е бесплатно!

Времетраењето на обуките ќе биде 20 часа, од кои 12 часа онлајн обуки и 8 часа самостојно учење со наша поддршка.

Предавањата ќе ги изведува тимот на МНЗА.

Сите учесници ќе добијат сертификати за присуство со аналитички опис на модулите и резултатите од учењето.

Вебинарите се наменети за:
• Родители / браќа и сестри / старатели или општ круг на поддршка на аутистични лица, како и на аутистични лица кои сакаат да учествуваат;
• Едукатори, советници и / или волонтери во училишта или образовни организации;
• Олеснувачи, негуватели или лица кои размислуваат да ги преземат овие улоги во иднина;
• Претставници од организации, невладини организации;
• Студенти и постдипломци од ИСЕР, педагогија, психологија, социјална работа итн;
• Луѓе кои знаат аутистично лице и сакаат да научат повеќе, како и оние кои генерално се заинтересирани за оваа тема.

Учесниците ќе имаат ран пристап до целиот едукативен материјал и можат слободно да го користат во согласност со нивните потреби или институцијата во која припаѓаат. Учеството на првата и последната сесија е задолжително за добивање на потврда за присуство. Останатите сесии можат да да се реализира преку самостојно учење.

Сите кои се заинтересирани за учество се повикуваат да го пополнат формуларот за регистрација најдоцна до 20.05.2021 година, проверувајќи ги модулите и да заокружат два модули кои сакаат да ги слушаат преку онлајн обуки, а последниот е задолжителен за проценка на материјалот за обука, дискусија и можно вмрежување на учесниците меѓу нив. Обуките имаат за цел да ја поддржат интеракцијата на учесниците, така што учеството е важен аспект. Бројот на учесници е ограничен на 25 и прифаќањето ќе биде по принципот прв пријавен, прв услужен.

Модулите опфаќаат низа предмети поврзани со аутизмот што се однесуваат на специфични карактеристики и однесување, методологијата за планирање насочена кон личноста, како и процесите на вклучување и интеграција на аутистични лица во континуирана едукација.

Обуките ќе се одржат во месец јуни, а за ш точните датуми дополнително ќе бидете известени преку е-пошта. Во еден ден обуката може да трае најмногу 4 часови.


Завршен извештај за проект од Комерцијална банка-Скопје

Почитувани колешки и колеги, драги родители на деца со АСН

Чувствувам потреба како транспарентен човек да споделам делови од завршниот извештај што го поднесов до финансиерот на проектот „Родителите не ги оставаме сами“ Комерцијална банка АД Скопје. Во продолжение извадоци:

Македонското научно здружение за аутизам е прво вакво здружение кое редовно комуницира со семејствата и добро ги познава проблемите со кои се соочуваат при што на разни начини се бараат решенија за нивно надминување. Врз основа на контактите, спроведените научни истражувања и состојбите на теренот, веќе подолго време произлегува потребата за подобар начин на информирање, почести средби на тематски вебинари поврзани со аутизмот, креирање на материјали за поддршка, како и психосоцијална поддршка на семејствата на децата со аутизам и пошироката заедница. МНЗА работи 21 година на подигнување на свесноста за АСН и подобрување на квалитетот на живот на семејствата кои имаат деца и лица со АСН.

Целта на овој проект беше да се направат онлајн советодавни прегледи на децата со АСН, да се направат обуки и едукација на родителите за проблемите и потребите со кои се среќаваат децата со аутистичен спектар на нарушувања и да се креираат материјали кои ќе можат слободно да се симнуваат од веб страницата на МНЗА.

Програмата за обука беше дизајнирана да им обезбеди на учесниците сеопфатно запознавање и информации за понатамошно развивање на нивните вештини, методите и етиката поврзани со процесот на едукација на децата со АСН.

Целокупната програма за обука беше реализирана преку шест модули:

  1. Проблеми во исхрана и спиење кај аутистичен спектар на нарушувања проф. д-р мед. Владимир Трајковски
  2. Поттикнување на самостојноста и разбирањето кај деца со аутизам м-р Ивана Василевска Петровска
  3. Интерактивни игри за развој на основните социјални вештини кај децата со АСН Весна Филиповска
  4. Нутриција и ментално здравје кај деца со аутистичен спектар на нарушувањапроф. д-р мед. Владимир Трајковски
  5. Поттикнување на комуникацијата и социјалниот развој кај деца со аутизам м-р Ивана Василевска Петровска
  6. Интерактивни активности за развој на социјалната комуникација кај деца со аутизам Весна Филиповска



 Обуки преку вебинари

Програмските модули за обука беа реализирани во периодот од март 2021 до април 2021 година. Во текот на периодот на спроведување на обуката беа испорачани 4 вебинари (по 2 во секој циклус со време траење од 4 часа, три модули во првиот и три модули во вториот ден). Бројот на учесници по циклус на обука беше од 10 до 30 родители.

Во месец март 2021 година беа реализирани два вебинари:

  • На 5 март со 30 учесници
  • На 10 март со 26 учесници

Во месец април 2021 година беа реализирани два вебинари:

  • На 2 април со 18 учесници
  • На 7 април со 10 учесници.

Во реaлизацијата на 6-те програмските модули, односно 4-те вебинари, учествуваа вкупно 84 родители. За сите вебинари постојат фотографии кои може да се најдат на Фејсбук страницата на здружението https://www.facebook.com/MSSAutism.

 Третмани на деца со АСН

Третманите на децата со АСН беа изведени во два приватни центри за стимулација и развој и тоа во „Гаспар“ од Скопје и „Старс“ од Велес во периодот март-април 2021 година.

Во „Гаспар“ центарот беа изведени 20 неурофидбек третмани, 5 логопедски третмани и 25 дефектолошки третмани на вкупно 5 деца.

Во „Старс“ центарот беа изведени 60 дефектолошки третмани и тоа на 5 деца по 12 часови.

Дијагностичко консултативни и советодавни прегледи

Во периодот од јануари до април 2021 година проф. д-р Владимир Трајковски направи дијагностичко консултативни и советодавни прегледи на 25 деца со АСН преку онлајн програмот Скајп. Прегледите беа во времетраење од 30 до 60 минути зависно од дете до дете. За сите постои документација со фотографија од прегледот. Беше констатирана или потврдена дијагнозата АСН. Беше посочен биомедицински третман и други битни совети за подобра рехабилитација. Во текот на сите прегледи беше пружена и психосоцијална поддршка на семејствата како и охрабрување со насоки за понатамошен третман.

Изработка на отворени образовни ресурси (ООР) и материјали за поддршка на деца и лица со аутизам

Во периодот од јануари до април 2021 година м-р Ивана Василевска Петровска и Весна Филиповска изработија отворени образовни ресурси (ООР) и материјали за поддршка на деца и лица со аутизам кои се прикачени на веб страницата на МНЗА и може слободно да се симнуваат, да се гледаат и да се користат.

М-р Ивана Василевска Петровска ги заврши следните задачи:

  1. Подготовка на едитабилни визуелни распореди во дигитална форма – 4 документи
  2. Подготовка едитабилни табли за избор во дигитална форма – 3 документи
  3. Подготовка на едитабилни токен системи во дигитална форма – 4  документи
  4. Изработка на интерактивна игра за препознавање емоции кај други – 1 документ
  5. Изработка на интерактивна игра за увежбување на гестот за покажување – 1 документ
  6. Изработка на едитабилни социјални приказни во дигитален формат – 10 документи
  7. Изработка на видео упатства за секој тип на материјали – 15 видео записи.

Весна Филиповска ги заврши следните задачи:

  1. Изработка на едитабилни социјални приказни во дигитален формат – 11 документи
  2. Активност за препознавање емоции кај себе во дигитален формат – 1 документ
  3. Подготовка на визуелен распоред за социјална игра, во дигитален формат – 1 документ
  4. Подготовка на визуелни знаци во дигитален формат – 1 документ
  5. Подготовка на визуелен распоред за анализа на задача, дигитален формат – 1 документ
  6. Изработка на видео упатства за секој тип на материјали – 15 видео записи.



            Од изведените 4 обуки, како и од анализата на коментарите на родителите може да се изведат следните заклучоци:

  • Кај родителите постоеше ниско ниво на познавање на проблематиката на аутистичниот спектар на нарушувања (АСН);
  • Кај нив постоеше голем интерес за добивање на нови информации поврзани со проблемот;
  • Повеќе од оправдано е спроведувањето на овој проект бидејќи родителите добија доста корисни теоретски и практични инфомрации поврзани со АСН, добија совети за третман и рехабилитација на нивните деца, добија отворени образовни ресурси кои можат да ги симнат слободно во секое време и секако некои од нив добија бесплатни третмани во двата горенаведени центри;
  • Аутистичниот спектар на нарушувања претставува сериозен ментално здравствен, образовен, финансиски и социјален проблем во Македонија и затоа треба да биде национален приоритет.



            Врз основа на изнесените заклучоци, МНЗА ги дава следните предлози:

  • Неопходна е доедукација за АСН на сите родители на деца со АСН;
  • Се укажува потреба од понатамошна соработка меѓу општествено одговорни компании и Македонското научно здружение за аутизам;
  • Ќе биде од огромно значење ако и другите општествено одговорни компании го следат примерот на Комерцијална банка АД Скопје и поддржат вакви слични проекти;
  • Потребна е интензивна соработка меѓу приватниот сектор, НВО секторот и ресорните министерства со цел подобра специјална едукација и рехабилитација на оваа категорија ранливи деца;
  • На државно ниво неопходно е креирање на национален регистер за АСН и градење на национална стратегија за деца и лица со АСН.

Претседател на МНЗА

Напомени за вебинарот со д-р Мануел Казанова

Почитувани колешки и колеги, студенти, драги родители на деца со АСН

Како што веќе беше знаете, минатиот понеделник реализиравме вебинар со проф. д-р Фред Волкмар и истиот помина одлично. Во понеделник на 26 април гостин ни е д-р Мануел Казанова во 18:00 часот. Постоеше огромен интерес и заради тоа не сме во можност на сите да им обезбедиме ЗУМ линк. Во текот на викендов секретарката на здружението на сите што се одредени да го следат вебинарот преку ЗУМ ќе им испрати линк. Ве молиме да НЕ го споделувате линкот со други лица, заради точно ограничениот број од 100 лица на платформата. Ве молиме да се приклучите на вебинарот најдоцна до 17:55 часот. Притоа вашите микрофони и камери да бидат исклучени за цело време на презентацијата. На крајот од предавањето ќе има дозволено прашања и дискусија и тогаш ќе можете да се вклучите со аудио и видео или да поставите прашање преку четот.

Сите останати кои сакаат да го следат вебинарот во живо, а нема да ја имаат таа можност да го следат преку ЗУМ, ќе може тоа да го сторат преку официјалниот Јутјуб канал на МНЗА и официјалната Фејсбук страница на МНЗА.

За третиот вебинар со Паула Бартоломеус што ќе се одржи на 10 мај има уште 4 места останато на ЗУМ. Пријавувањето е задолжително преку Гугл формуларот.

Ви благодариме на довербата.

Со почит,


Напомени за вебинарот со проф. д-р Фред Волкмар

Почитувани колешки и колеги, студенти, драги родители на деца со АСН

Како што веќе беше претходно објавено, наредниов период започнуваме со серијата вебинари – светските експерти за аутизмот од престижни универзитети. Во понеделник на 19 април гостин ни е проф. д-р Фред Волкмар во 18:00 часот. Постоеше огромен интерес и заради тоа не сме во можност на сите да им обезбедиме ЗУМ линк. Во текот на утрешниот ден (недела) секретарката на здружението на сите што се одредени да го следат вебинарот преку ЗУМ ќе им испрати линк. Ве молиме да не го споделувате линкот со други лица, заради точно ограничениот број од 100 лица на платформата. Ве молиме да се приклучите на вебинарот најдоцна до 17:55 часот. Притоа вашите микрофони и камери да бидат исклучени за цело време на презентацијата. На крајот од предавањето ќе има дозволено прашања и дискусија и тогаш ќе можете да се вклучите со аудио и видео или да поставите прашање преку четот.

Сите останати кои сакаат да го следат вебинарот во живо, а нема да ја имаат таа можност да го следат преку ЗУМ, ќе може тоа да го сторат преку официјалниот Јутјуб канал на МНЗА и официјалната Фејсбук страница на МНЗА.

За вториот вебинар со проф. д-р Мануел Казанова што ќе се одржи на 26 април има уште многу малку места останато на ЗУМ. Пријавувањето е задолжително преку Гугл формуларот.

Ви благодариме на довербата.

Со почит,


МНЗА нуди обуки и работилници

Почитувани колешки и колеги, родители на деца со АСН, драги студенти,

Членовите на Македонското научно здружение за аутизам во својата скоро 21 годишна практика имаат одржано многу предавања, семинари, обуки, работилници, вебинари и слично. Затоа на пошиорката стручна и научна јавност сакаме да им ги понудиме следните модули кои можете сами да си ги организирате и да ги нарачате во групи. Додека трае пандемијата со Ковид-19 тие би биле реализирани само како вебинари. Потоа можеме да организираме обуки и работилници и со физичко присуство. Темите кои ги нудиме се следните:

  1. Вовед во аутистичен спектар на нарушувања;
  2. Специјална едукација и рехабилитација кај деца со аутистичен спектар на нарушувања;
  3. Окупациона терапија кај деца со аутистичен спектар на нарушувања;
  4. Социјална поддршка кај деца со аутистичен спектар на нарушувања;
  5. Психолошка поддршка кај деца со аутистичен спектар на нарушувања;
  6. Методи и интервенции базирани на докази во специјалната едукација на аутистичен спектар на нарушувања;
  7. Визуелна поддршка и структурирано подучување во училницата;
  8. Социјално – наративниот метод во поддршката на децата со аутистичен спектар на нарушувања: социјални приказни, социјални скрипти, видео моделирање;
  9. Развој на социјални вештини кај децата со аутистичен спектар на нарушувања – креирање и имплементација на едукативна интервенција;
  10. Управување со предизвикувачкото однесување;
  11. Управување со сензорните нарушувања: процена на причините и стратегии за поддршка;
  12. Сексуален развој, сексуална едукација кај деца со аутистичен спектар на нарушувања;
  13. Проблеми во исхраната кај деца со аутистичен спектар на нарушувања;
  14. Проблеми во спиењето кај деца со аутистичен спектар на нарушувања;
  15. Нутриција и ментално здравје кај деца со аутистичен спектар на нарушувања;
  16. Генетско тестирање и генетско советување кај аутистичен спектар на нарушувања;
  17. Медицински и здравствени аспекти кај лица со аутистичен спектар на нарушувања;
  18. Биомедицински третман кај аутистичен спектар на нарушувања;
  19. Натуралистички, развојни и бихејвиористички пристапи во едукативните интервенции за децата со аутизам;
  20. Ефективен бихејвиорален план за поддршка за ученикот со аутизам, базиран на анализа на причините и функцијата на проблематичното однесување;
  21. Превенција на аутистичен спектар на нарушувања.

Оваа листа на модули не е конечна и може во иднина да биде проширена со други теми и содржини. Модулите се наменети за специјални едукатори и рехабилитатори, психолози, педагози, социјални работници, доктори по медицина, студенти, родители на деца со АСН и нивните семејства и сите други кои ќе покажат интерес од оваа тематика.

Предавачи на модулите се: м-р Ивана Василевска Петровска, м-р Тања Станкова, м-р Фики Гаспар, Весна Филиповска, Стојан Андонов, Александра Карагирова, вонр. проф. д-р Владимир Илиевски и проф. д-р Владимир Трајковски.

Ги очекуваме вашите пријави.

Со почит,

Претседател на МНЗА